ΓΣΕΒΕΕ, APPLIA Hellas, ΟΨΕ: Διευκρινίσεις για τον βαθμό στο οποίο επηρεάζει η χρήση μηχανημάτων κλιματισμού και εξαερισμού την εξάπλωση των λοιμογόνων ιών

Διευκρινίσεις για τον βαθμό στο οποίο επηρεάζει η χρήση μηχανημάτων κλιματισμού και εξαερισμού την εξάπλωση των λοιμογόνων ιών και έναν συνοπτικό οδηγό για την ορθή χρήση αυτών απέστειλαν σήμερα με κοινή επιστολή τους προς τον Υπουργό Ανάπτυξης & Επενδύσεων, κ. Άδ. Γεωργιάδη, τον Υφυπουργό Ανάπτυξης & Επενδύσεων, κ. Ν. Παπαθανάση και τον Υφυπουργό Προστασίας του Πολίτη, κ. Νίκο Χαρδαλιά η ΓΣΕΒΕΕ, η APPLIA Hellas και η Ομοσπονδία Ψυκτικών Ελλάδος (Ο.Ψ.Ε.).

Σύμφωνα με την ASHRAE (AmericanSocietyofHeating, Refrigerating & AirConditioningEngineers)1 σχετικά με την λειτουργία των συστημάτων θέρμανσης, εξαερισμού και κλιματισμού, αναφέρεται ότι ο αερισμός και ο καθαρισμός του αέρα όπως αυτός προκύπτει μέσω της θέρμανσης, του εξαερισμού και των συστημάτων κλιματισμού δύνανται να μειώσουν την αερομεταφερόμενη συγκέντρωση των λοιμογόνων ιών και κατά συνέπεια τον κίνδυνο μετάδοσης τους μέσω του αέρα.

Αντιθέτως, οι μη κλιματιζόμενοι χώροι, δύναται να προκαλέσουν συνθήκες αυξημένης ατμοσφαιρικής ρύπανσης, στρες, & δυσφορίας που μπορεί να αποδειχθούν δυσμενέστερες για τον άνθρωπο, επηρεάζοντας ταυτόχρονα την άμυνα του οργανισμού και κάνοντάς τον πιο ευάλωτο στη μόλυνση.

Το άρθρο της ASHRAE συμπερασματικά δεν συνιστά την απενεργοποίηση των συστημάτων θέρμανσης, εξαερισμού και κλιματισμού ως μέτρο για τη μείωση της μετάδοσης του ιού αλλά προτείνει την ορθολογιστική χρήση τους.

Σύμφωνα με την ISHRAE (IndianSocietyofHeating, Refrigerating & AirConditioningEngineers)3, η υγρασία είναι βασικός παράγοντας στην άμυνα του ανθρώπινου οργανισμού. Πιο συγκεκριμένα σχετική υγρασία > 80% τείνει να εξουδετερώσει τους λοιμογόνους ιούς, ωστόσο, η υπερβολική υγρασία οδηγεί σε υψηλότερα επίπεδα ακάρεων σκόνης και μυκήτων. Σχετική υγρασία μεταξύ 40% ~ 70% θεωρείται κατάλληλη για τον άνθρωπο ενώ μειώνει τα προβλήματα από παθογόνους ιούς.

Σύμφωνα με την δημοσίευση του Πανεπιστημιακού Γενικού Νοσοκομείου Ιωάννινων5 στην οποία αναφέρεται πως διακεκριμένοι ιολόγοι έχουν δείξει ότι ο ιός μπορεί να επιβιώνει στα σταγονίδια για περίπου τρεις ώρες μετά την έξοδό τους με το βήχα. Μικροσταγονίδια (1-5 μm, λεπτότερα από τρίχα) μπορεί να αιωρούνται για αρκετές ώρες στον αέρα ενώ άλλες μελέτες έδειξαν ότι ο ιός επιβιώνει περισσότερο σε ορισμένες επιφάνειες, θα μπορούσε λοιπόν να θεωρηθεί ότι ο ιός δεν είναι κατά κύριο λόγο αερομεταφερόμενος και μέτρα για την προφύλαξη της λοίμωξης, όπως αποτελεσματικός καθαρισμός των επιφανειών, τήρηση αποστάσεων και συνθήκες απομόνωσης είναι μάλλον απαραίτητα.

Οι ίδιοι τρόποι μετάδοσης αναφέρονται και στη δημοσίευση της REHVA (Ομοσπονδία Eυρωπαϊκών ενώσεων θέρμανσης, εξαερισμού και κλιματισμού)2.

Από τα παραπάνω προκύπτει πως η αύξηση του αερισμού των χώρων, η βελτιστοποίηση της ποιότητας του αέρα του χώρου και οι κατάλληλες συνθήκες θερμοκρασίας και υγρασίας φαίνεται να αποτελούν αποτελεσματικές συμπληρωματικές μεθόδους προστασίας.

Δεδομένων των συνθηκών, η σωστή διαχείριση και ορθή χρήση των συστημάτων αερισμού, θέρμανσης και κλιματισμού ποικίλει ανάλογα με το είδος του κτιρίου, το είδος του χώρου και τέλος το είδος του εγκατεστημένου συστήματος.

Πιο συγκεκριμένα:

A.Χώροι μεγάλου συνωστισμού (π.χ. μονάδες υγείας, εμπορικά κέντρα, χώροι αναψυχής κ.ο.κ.):

Για τους χώρους αυτούς που συνήθως κλιματίζονται από κεντρικά συστήματα κλιματισμού συνιστώνται τα μέτρα που αναφέρονται στις ανακοινώσεις της Γενικής Διεύθυνσης Δημοσίας Υγείας4 σύμφωνα με την οποία αποσκοπώντας στην κατά το δυνατόν μείωση του χρόνου παραμονής του αέρα σε ένα δωμάτιο, επισημαίνονται τα κατωτέρω σε ό,τι αφορά τη χρήση των ΚΚΜ (Κεντρικές Κλιματιστικές Μονάδες) σε κτίρια, όπου αυτό είναι εφικτό:

  1. Χώροι μικρού συνωστισμού (π.χ. καταστήματα, κομμωτήρια κ.ο.κ.):

Για τους χώρους αυτούς που συνήθως κλιματίζονται από ημικεντρικά συστήματα κλιματισμού, συνιστάται:

Γ.   Οικιακές εφαρμογές:

Τα οικιακά κλιματιστικά (μονάδες δωματίου) ρυθμίζουν τις συνθήκες θερμοκρασίας και υγρασίας στον χώρο που έχουν τοποθετηθεί και δεν ανακυκλοφορούν αέρα μεταξύ διαφορετικών χώρων. Η πρόσβαση ανθρώπων στους χώρους αυτούς είναι περιορισμένη και ελεγχόμενη.

Οι καθαριστές αέρα μπορούν επίσης να φανούν χρήσιμοι στις οικιακές κυρίως εφαρμογές. Οι καθαριστές αέρα ιδίως όταν χρησιμοποιούν φίλτρα υψηλής κατακράτησης (ΗΕΡΑ) δύνανται να αφαιρέσουν αποτελεσματικά σωματίδια από τον αέρα του χώρου ενώ παρέχουν παρόμοιο αποτέλεσμα με τον αερισμό.

Λάμπες υπεριώδους ακτινοβολίας μπορούν επίσης να χρησιμοποιηθούν, υπό προϋποθέσεις, για την απαλοιφή βακτηρίων και ιών σε περιόδους που οι χώροι είναι ελεύθεροι παρουσίας ανθρώπων.

Πηγές:

  1. ASHRAE Position Document on Infectious Aerosols Approved by ASHRAE Board of Directors, April 14, 2020
  2. REHVA COVID-19 guidance document, March 17, 2020
  3. ISHRAE COVID-19 Guidance Document for Air Conditioning and Ventilation, April 13, 2020
  4. Γενικής Διεύθυνσης Δημοσίας Υγείας, οδηγία με αρ. πρωτοκόλλου Δ1(δ)/ ΓΠ οικ.19957
  5. Πανεπιστημιακό Γενικό Νοσοκομείο Ιωάννινων, Ενημέρωση Πολιτών για τον COVID 19 - 26/3/2020